Dworzec Gdański bez statusu zabytku. Decyzja konserwatora
Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków Marcin Dawidowicz zakończył postępowanie w sprawie dworca Warszawa Gdańska. Do rejestru zabytków ruchomych trafiły wyłącznie dwa fragmenty kamiennej okładziny północnej elewacji – cały budynek ochrony konserwatorskiej nie otrzymał, co otwiera drogę do jego gruntownej przebudowy.
Dworzec Warszawa Gdańska nie zostanie wpisany do rejestru zabytków jako całość. Taką decyzję 30 września 2026 roku ogłosił Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków Marcin Dawidowicz, informując o zakończeniu wieloletniego postępowania dotyczącego budynku. Ochroną objęto wyłącznie jego najcenniejsze zachowane fragmenty, co praktycznie otwiera drogę do gruntownej przebudowy dworca.
Do rejestru trafiły tylko dwa fragmenty elewacji
Konserwator wpisał do rejestru zabytków ruchomych dwa fragmenty dekoracyjnej kamiennej okładziny północnej elewacji dworca – wykonane z czerwonego i beżowego piaskowca oraz grafitowego andezytu. Jak wyjaśnił we wpisie na Facebooku, to właśnie one należą dziś do najcenniejszych zachowanych elementów pierwotnego opracowania budynku z końca lat 50.
Czytaj teżTrzaskowski powołał nową wiceburmistrz OchotyPożar z 1987 roku przesądził o decyzji
Powodem odmowy objęcia ochroną całego gmachu, zaprojektowanego przez Stanisława Kallera i oddanego w obecnej, powojennej formie w latach 1958–1959, były jego liczne późniejsze przekształcenia. Jak ustalił serwis rynek-kolejowy.pl, w 1987 roku budynek poważnie zniszczył pożar, a prowadzone potem odbudowa i kolejne modernizacje w zasadniczy sposób zmieniły jego pierwotną formę, kompozycję i wystrój wnętrz. Historyczną okładzinę w dużej mierze usunięto, a elementy elewacji wielokrotnie przebudowywano.
Konserwator podkreślił zasadę, którą kierował się przy wydawaniu decyzji: ochronie podlega materialny dokument minionej epoki w obecnym stanie zachowania, a nie forma, która już nie istnieje. Zachowana substancja zabytkowa budynku jako całości okazała się zatem niewystarczająca, by uzasadnić wpis całego kompleksu do rejestru zabytków nieruchomych.
Decyzja otwiera drogę do przebudowy terenu
Brak statusu zabytku dla całego gmachu usuwa jedną z formalnych przeszkód dla planowanej inwestycji na terenie dworca. Jak podaje rynek-kolejowy.pl, PKP SA i spółka Xcity Investment wznowiły w 2024 roku współpracę z grupą Ghelamco przy projekcie zakładającym budowę nowego dworca oraz czterech wielofunkcyjnych budynków komercyjnych w jego sąsiedztwie. Decyzja konserwatora oznacza, że inwestor może teraz planować przebudowę bez konieczności uzgadniania zakresu prac z urzędem ochrony zabytków w odniesieniu do całej bryły budynku – ochronie podlegają jedynie wskazane fragmenty elewacji.
Źródła
Tekst opracowany z pomocą sztucznej inteligencji. Za publikację odpowiada Redakcja Co w Warszawie.
Powiązane materiały
Co z podpisami pod referendum ws. Trzaskowskiego? UODO zbada sprawę
Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych zapowiedział, że z urzędu zbada, co stanie się z tysiącami podpisów i numerów PESEL zebranych pod wnioskiem o referendum w sprawie odwołania prezydenta Warszawy Rafała Trzaskowskiego. Inicjator zbiórki, Maciej Wilk, nie przekazał dokumentów komisarzowi wyborczemu, więc nikt niezależny nie zweryfikował podanej przez niego liczby podpisów.
Nowy buspas na Zielenieckiej. Sieć w Warszawie zbliża się do 80 km
Od czwartku 1 października kierowcy autobusów jadą nowym buspasem na Al. Zielenieckiej, między Rondem Waszyngtona a Teatrem Powszechnym. To pierwszy stały pas dla komunikacji miejskiej na tym odcinku prawobrzeżnej Warszawy, o który od dawna apelowali mieszkańcy i radni.
S8 w Warszawie: nocne zamknięcia na trasie do Białegostoku
Przez dwie kolejne noce – z 30 września na 1 października i z 1 na 2 października – zamknięta będzie główna jezdnia S8 między węzłami Prymasa Tysiąclecia a Powązkowską w kierunku Białegostoku. To kolejny etap trwającego od kwietnia remontu jednej z najbardziej obciążonych tras w Warszawie, po której codziennie przejeżdża nawet 185 tysięcy pojazdów.